Chiếm hữu ngay tình là gì? Khác gì chiếm hữu không ngay tình?

Chiếm hữu ngay tình là gì? Khác gì chiếm hữu không ngay tình?

Chiếm hữu là một trong những quy định quan trọng trong Bộ luật Dân sự. Hiện có hai hình thức là chiếm hữu ngay tình và không ngay tình. Vậy chiếm hữu ngay tình là gì?

Định nghĩa chiếm hữu ngay tình trong Bộ luật Dân sự

Quy định về chiếm hữu được nêu tại Chương XII Bộ luật Dân sự. Trong đó, chiếm hữu là việc một cá nhân, tổ chức (chủ thể) nắm giữ, chi phối một tài sản nào đó trực tiếp hoặc gián tiếp như bản thân người đó có quyền với tài sản đó (Căn cứ khoản 1 Điều 179 Bộ luật Dân sự).

Trong đó, theo khoản 2 Điều 179 Bộ luật Dân sự năm 2015, chiếm hữu gồm:

– Chiếm hữu của chủ sở hữu.

– Chiếm hữu của người không phải là chủ sở hữu của tài sản. Đây không phải là căn cứ để xác lập quyền sở hữu của người chiếm hữu.

Đồng thời, chiếm hữu còn phân ra chiếm hữu ngay tình, chiếm hữu không ngay tình, chiếm hữu liên tục và chiếm hữu công khai.

Về chiếm hữu ngay tình, Điều 180 Bộ luật Dân sự đang có hiệu lực định nghĩa như sau:

Chiếm hữu ngay tình là việc chiếm hữu mà người chiếm hữu có căn cứ để tin rằng mình có quyền đối với tài sản đang chiếm hữu.

Trong khi đó, theo quy định cũ tại Điều 189 Bộ luật Dân sự năm 2005 (đã hết hiệu lực), việc chiếm hữu ngay tình được định nghĩa như sau:

Người chiếm hữu tài sản không có căn cứ pháp luật nhưng ngay tình là người chiếm hữu mà không biết và không thể biết việc chiếm hữu tài sản đó là không có căn cứ pháp luật.

Có thể thấy, so với quy định cũ tại Bộ luật Dân sự năm 2005, Bộ luật Dân sự 2015 đã có định nghĩa cụ thể, rõ ràng hơn về chiếm hữu ngay tình.

Nếu theo quy định cũ, người chiếm hữu tài sản ngay tình là người không biết hoặc không thể biết việc chiếm hữu này là không có căn cứ pháp luật. Tuy nhiên, đến quy định mới thì người chiếm hữu ngay tình chỉ cần có căn cứ để tin rằng mình có quyền với tài sản đang chiếm hữu thì đã được coi là chiếm hữu ngay tình.

Ví dụ như sau: A nhặt được một chiếc laptop do một người nào đó để quên và đã đem đi bán tại cửa hàng mua bán laptop. Sau đó, B đến cửa hàng đó để mua laptop và mua đúng chiếc laptop do A bán. Trong trường hợp này, B là người chiếm hữu ngay tình chiếc laptop này.

chiem huu ngay tinh la gi
Chiếm hữu ngay tình là gì? (Ảnh minh họa)

Sự khác nhau giữa chiếm hữu ngay tình và không ngay tình

Chiếm hữu ngay tình và không ngay tình là hai khái niệm thường bị nhầm lẫn với nhau. Dưới đây là những tiêu chí để phân biệt hai khái niệm này.

Tiêu chí

Chiếm hữu ngay tình

Chiếm hữu không ngay tình

Căn cứ

Điều 180 Bộ luật Dân sự 2015

Điều 181 Bộ luật Dân sự 2015

Định nghĩa

Là việc chiếm hữu mà người chiếm hữu có căn cứ để tin rằng mình có quyền đối với tài sản đang chiếm hữu

Là việc chiếm hữu mà người chiếm hữu biết hoặc phải biết rằng mình không có quyền đối với tài sản đang chiếm hữu

Bản chất

Người chiếm hữu có căn cứ để tin mình có quyền với tài sản

Người chiếm hữu biết hoặc phải biết mình không có quyền với tài sản nhưng vẫn chiếm hữu

Căn cứ trở thành chủ sở hữu tài sản

– Chiếm hữu ngay tình, liên tục, công khai

– Động sản: 10 năm

– Bất động sản: 30 năm

– Chiếm hữu không ngay tình

– Không được trở thành chủ sở hữu tài sản mà phải hoàn trả cho người có quyền hoặc cho cơ quan Nhà nước

Nghĩa vụ hoàn trả hoa lợi, lợi tức

Phải hoàn trả khi biết hoặc phải biết việc chiếm hữu không có căn cứ pháp luật trừ trường hợp có căn cứ để trở thành chủ sở hữu tài sản nêu trên

Phải hoàn trả khi biết hoặc phải biết việc chiếm hữu không có căn cứ pháp luật

Suy đoán về quyền chiếm hữu

Người chiếm hữu ngay tình được suy đoán là ngay tình

Người cho rằng người chiếm hữu không ngay tình phải chứng minh

Trên đây là các quy định về chiếm hữu ngay tình là gì? Nếu còn thắc mắc về vấn đề khác, hãy gửi câu hỏi cho Luật Dân Việt để được giải đáp.

Xem thêm:

Động sản là gì?

Điều kiện được kết nạp Đảng mới nhất hiện nay là gì?

Share:

Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter
Share on pinterest
Pinterest
Share on linkedin
LinkedIn

Gửi yêu cầu tư vấn hỗ trợ pháp lý

Luật Dân Việt

Luật Dân Việt

Luôn đồng hành và hỗ trợ tư vấn pháp lý tới mọi người !

Kết nối Luật Dân Việt